Page 56 - Demo
P. 56
54N%u00eb k%u00ebt%u00eb m%u00ebsim do t%u00eb m%u00ebsojm%u00eb %u00e7far%u00eb ndodh gjat%u00eb periudh%u00ebs s%u00eb pubertetit.PubertetiFjal%u00eb ky%u00e7epubertethormonndryshim emocionalndryshim fizikDiskutoni me shok%u00ebt dhe shoqet apo me prind%u00ebrit p%u00ebr ndryshimet q%u00eb ju kan%u00eb ndodhur gjat%u00eb pubertetit. %u00c7far%u00eb keni m%u00ebsuar nga bisedat me ta?T%u00eb gjitha vajzat dhe t%u00eb gjith%u00eb djemt%u00eb e kalojn%u00eb periudh%u00ebn e pubertetit.Fakt shkencorA v%u00ebreni ndryshime n%u00eb trupin tuaj, krahasuar me vitin e kaluar? Tashm%u00eb keni hyr%u00eb n%u00eb mosh%u00ebn e pubertetit.%u00c7far%u00eb kuptojm%u00eb me pubertet?Puberteti %u00ebsht%u00eb periudha gjat%u00eb s%u00eb cil%u00ebs, n%u00eb trup, ndodhin ndryshime fizike dhe emocionale, q%u00eb sh%u00ebnojn%u00eb kalimin nga f%u00ebmij%u00ebria drejt mosh%u00ebs s%u00eb rritur. K%u00ebto ndryshime nuk ndodhin nj%u00ebsoj te t%u00eb gjith%u00eb njer%u00ebzit, prandaj zhvillimi %u00ebsht%u00eb i ve%u00e7ant%u00eb p%u00ebr %u00e7do individ. Te vajzat, ndryshimet e pubertetit zakonisht fillojn%u00eb n%u00eb mosh%u00ebn 8-13 vje%u00e7, nd%u00ebrsa te djemt%u00eb n%u00eb mosh%u00ebn 10-16 vje%u00e7. N%u00eb p%u00ebrgjith%u00ebsi, puberteti konsiderohet si nj%u00eb periudh%u00eb %u201ce pak%u00ebndshme%u201d, sepse ndryshimet q%u00eb shkaktohen n%u00eb trup nga hormonet jan%u00eb t%u00eb shumta, p.sh.: akne n%u00eb fytyr%u00eb, qime t%u00eb shtuara n%u00eb zona t%u00eb caktuara t%u00eb trupit, shtim i pesh%u00ebs trupore, er%u00eb m%u00eb e fort%u00eb e trupit etj. Dallimet midis dy gjinive n%u00eb faz%u00ebn e pubertetit jan%u00eb renditur m%u00eb posht%u00eb.Te vajzat Fillon cikli menstrual (i periodave), i cili shfaqet rreth dy vite pas fillimit t%u00eb pubertetit.%u25cf Shfaqen aknet n%u00eb fytyr%u00eb.%u25cf Zhvillohen eshtrat e fytyr%u00ebs.%u25cf L%u00ebkura b%u00ebhet m%u00eb e yndyrshme.%u25cf Gjinjt%u00eb fillojn%u00eb t%u00eb rriten.%u25cf Beli ngushtohet.%u25cf Qimet rriten n%u00eb sqetull, p%u00ebrreth zon%u00ebs intimedhe n%u00eb pjes%u00ebt e tjera t%u00eb trupit.%u25cf Duart, k%u00ebmb%u00ebt, krah%u00ebt dhe shputat rriten e zgjaten.Te vajzat, puberteti p%u00ebrfundon n%u00eb mosh%u00ebn 15-17 vje%u00e7are. Gjat%u00eb pubertetit, vajzat zgjaten nga 5 deri n%u00eb 15 cm, por 2 vite pas ardhjes s%u00eb menstruacioneve, kjo rritje nd%u00ebrpritet.9 vje%u00e7e 18 vje%u00e7e

